Giỏ hàng

Dự án VIE075

Tăng cường khả năng chống chịu thiên tại tại miền Trung Việt Nam - Giai đoạn 3

Việt Nam là nước xảy ra nhiều loại hình thiên tai khác nhau, về cả khí tượng thuỷ văn và địa lý (UNISDR, 2011). Các tỉnh duyên hải miền Trung là các tỉnh bị ảnh hưởng nặng nề nhất bởi tác động của thiên tai gây ra. Hàng năm vào mùa mưa từ tháng 9 đến tháng 12, các tỉnh này phải hứng chịu từ 10- 15 cơn bão, và/hoặc áp thấp nhiệt đới. Theo trung tâm Dự báo Khí tượng Thuỷ văn (CHFC), năm 2017, có tổng số 16 cơn bão, 4 đợt áp thấp nhiệt đới và 2 khu vực áp thấp nhiệt đới ảnh hưởng đến Việt Nam. Hầu hết các cơn bão và áp thấp đều trực tiếp ảnh hưởng hoặc gây mưa lớn tại khu vực Miền Trung. Năm 2017, cơn bão số 10 mang tên  Doksuri đã trực tiếp đổ bộ vào Hà Tĩnh và Quảng Bình, gây mưa lớn tại 6 tỉnh tiếp giáp. Tại Hà Tĩnh, bão Doksuri đã làm cho 2 người thiệt mạng và nhiều người bị thương, khoảng 18.000 ngôi nhà bị sập hoàn toàn, khoảng 55.000 nhà bị tốc mái và 1.500 nhà bị ngập. Cơn bão này cũng gây tổn thất mất 4.600 gia súc, khoảng 4.300 hecta lúa và rau và khoảng 1.000 ha thuỷ sản. Tổng thiệt hại ước tính khoảng 135 triệu đô la Mỹ. Cơn bão số 12 Damrey, cũng xảy ra năm 2017, được coi là cơn bão gây hậu quả nặng nề nhất cho các tỉnh phía Trung Nam Bộ trong hàng thập kỷ qua, và cũng là lần đầu tiên Chính phủ Việt nam ra cảnh báo thảm hoạ mức độ 4. Cơn bão này đã lấy đi 107 sinh mạng, làm 342 người bị thương, 165.00 ngôi nhà bị sập hoặc tốc mái, khoảng 25.000 hecta lúa và rau màu bị ngập lụt , làm hư hại 26.000 bè hải sản. Tổng thiệt hại ước tính vào khoảng một tỉ đô la Mỹ. CHFC cũng dự báo vào năm 2018, có khoảng 12- 14 cơn bão và các đợt áp thấp nhiệt đới sẽ xảy ra ở Việt Nam, và phần lớn các cơn bão và áp thấp này sẽ tấn công trực tiếp vào các tỉnh miền Trung. 

Đối tác triển khai

Liên minh các tổ chức bao gồm Hội Chữ thập đỏ Mỹ  (AmCross, trưởng Liên minh) phối hợp và thông qua Trung ương Hội Chữ thập đỏ Việt Nam; Tổ chức CRS; Tổ chức HelpAge International Vietnam; tổ chức Plan International và Tổ chức Cứu trợ trẻ em quốc tế, tiến hành xây dựng và nâng cao năng lực giảm nhẹ rủi ro thiên tai cho các đối tác/bên liên quan thông qua hợp tác bền vững nhằm tăng khả năng thích ứng, đảm bảo cộng đồng an toàn tại 4 tỉnh của Việt Nam.

Phương pháp tiếp cận

Chính phủ Việt Nam đã xác định cách tiếp cận quản lý rủi ro thiên tai dựa vào cộng đồng, trong đó có một hợp phần lớn về nâng cao năng lực. Đây là một ưu tiên trong Quyết định 1002 (tháng 7/2009) về Quản lý rủi ro thiên tai dựa vào cộng đồng - và Chương trình này đã được phân bổ nguồn lực đến năm 2020. Tuy nhiên, cơ quan đầu mối của Chương trình là Tổng Cục Phòng Chống Thiên Tai (VNDMA) thuộc Bộ Nông Nghiệp và Phát Triển Nông Thôn (Bộ NN & PTNT) gặp phải những khó khăn, thách thức trong quá trình triển khai, một phần là do nguồn nhân lực và trang thiết bị còn hạn chế.

Để thực hiện các hoạt động dự án do OFDA tài trợ giai đoạn 1 (từ tháng 10 năm 2015 đến tháng 6 năm 2017) và giai đoạn 2 (từ tháng 7 năm 2017 đến tháng 10 năm 2018), Liên minh đã đóng góp chuyên môn kỹ thuật cùng với kinh nghiệm, kỹ năng và nguồn lực  của mình để xử lý các vấn đề xuyên suốt. Liên minh đã tích cực tham gia cùng các cơ quan đối tác của chính phủ, song hành cùng với chiến lược đề xuất trong khung chính sách quốc gia về giảm nhẹ rủi ro thiên tai và đảm bảo các giải pháp tiên tiến, hiệu quả về chi phí và mang tính bền vững có thể dễ dàng nhân rộng và đưa vào các Chương trình của Chính phủ.

Đối với giai đoạn 3 của dự án, Liên minh thực hiện sẽ lựa chọn một nhóm các xã/phường của Giai đoạn II cũng như các xã/phường mới được lựa chọn trong các tỉnh đã thực hiện dự án trong giai đoạn trước. Việc lựa chọn bốn tỉnh thực hiện dự án từ giai đoạn 1 là dựa vào mức độ dễ bị tổn thương đối với thiên tai và năng lực giảm nhẹ thiên tai của tỉnh; các xã mới cũng sẽ được lựa chọn theo hai tiêu chí nói trên: khả năng dễ bị tổn thương và năng lực. Trong giai đoạn 3, đối với các xã đã thực hiện dự án, hợp phần dự án nào chưa được thực hiện được sẽ được hoàn thành nốt. Đối với các xã dự án mới, toàn bộ các hợp phần của dự án sẽ được thực hiện.

Bốn tổ chức thực hiện chương trình (Hội Chữ Thập Đỏ Mỹ cùng với Hội Chữ Thập Đỏ Việt Nam, CRS, Plan và tổ chức Cứu Trợ Trẻ em) sẽ thực hiện một gói dịch vụ tiêu chuẩn, đã được phát triển và hoàn thiện ở giai đoạn 1 và 2. Gói dịch vụ này được thiết kế nhằm tăng cường khả năng chống chịu thiên tai của các cộng đồng hưởng lợi trong chương trình. Việc thiết kế can thiệp kĩ thuật và các công cụ hỗ trợ sẽ do tổ chức Phụ trách Kỹ thuật điều phối và thiết kế cho từng can thiệp cụ thể dựa trên lĩnh vực chuyên môn của từng tổ chức. Tổ chức Phụ trách Kỹ thuật sẽ cung cấp hướng dẫn kỹ thuật cho các tổ chức thành viên của Liên minh thực hiện chương trình theo lĩnh vực họ phụ trách.

Tổ chức HAIV sẽ đóng vai trò Phụ trách kỹ thuật về lồng ghép người cao tuổi, là vấn đề xuyên suốt trong qua trình thực hiện dự án. Với vai trò này, HAIV không chỉ cung cấp hướng dẫn hiện hành về thực hiện giám sát đối với các tổ chức thực hiện chương trình trong quá trình thực hiện mà còn: phát triển các hướng dẫn về lồng ghép người cao tuổi trong Quản Lý Rủi Ro Thiên Tai Dựa Vào Cộng Đồng ; rà soát và cải tiến các tài liệu, công cụ tập huấn Quản Lý Rủi Ro Thiên Tai Dựa Vào Cộng Đồng  và Đánh Giá Rủi Ro Thiên Tai Dựa Vào Cộng Đồng nhằm đảm bảo người cao tuổi được lồng ghép tốt hơn; đồng thời tập huấn cho các tổ chức thực hiện chương trình và các đối tác địa phương về nhận thức và hoà nhập người cao tuổi.

Địa bàn dự án

Các tỉnh miền Trung Việt Nam được lựa chọn là địa bàn dự án là các tỉnh bị ảnh hưởng nặng nề bởi thiên tai. Các tỉnh này bị phải hứng chịu một loạt bão vào năm 2017. Đây cũng là các tỉnh có tỉ lệ hộ nghèo cao, nguyên nhân dẫn đến tình trạng dễ bị tổn thương trước thiên tai của các cộng đồng địa phương. Liên minh các tổ chức đã và đang thực hiện dự án "Tăng cường Khả năng Chống Chịu Thiên tai tại miền Trung Việt Nam" tại bốn tỉnh miền Trung bao gồm Hà Tĩnh, Quảng Trị, Quảng Nam và Quảng Ngãi từ tháng 10 năm 2015 với hai giai đoạn thực hiện. Trong hai giai đoạn này, Liên minh đã nỗ lực nâng cao năng lực của cán bộ Phòng Chống Thiên Tai (NDPC) cấp tỉnh, huyện và xã cũng như huy động sự tham gia của cộng đồng địa phương tại các địa bàn mục tiêu. Ở giai đoạn 3, Liên minh sẽ tiếp tục lựa chọn các xã trước đây chưa thực hiện hết các hợp phần Quản lý rủi ro thiên tai dựa vào cộng đồng nhằm đảm bảo tất cả hoạt động của chương trình sẽ bao phủ hết các địa bàn dự án. Ngoài ra, việc xác định và lựa chọn các xã/phường dự án mới sẽ được phối hợp thực hiện với cơ quan chính quyền địa phương cấp tỉnh/huyện dựa trên các tiêu chí về tình trạng dễ bị tổn thương, năng lực và ưu tiên của chính phủ. Toàn bộ hoạt động Quản lý rủi ro thiên tai dựa vào cộng đồng thuộc chương trình này sẽ được thực hiện ở các xã dự án mới này. Cũng tại giai đoạn III, Liên minh sẽ có các khuyến nghị đối với Chính phủ Việt Nam về việc tiếp tục thực hiện các hoạt động Quản lý rủi ro thiên tai dựa vào cộng đồng ở bất kỳ xã nào cần được hỗ trợ.

_____________________________________________________________

>> Để biết thêm chi tiết về dự án VIE075 tại Việt Nam vui lòng liên hệ:

Lê Thị Thúy Hằng - Cán bộ dự án 

Email: hanglt@helpagevn.org